Spotkanie DKK w Rzeszowie o książce "W środku jesteśmy baśnią. Mowy i rozmowy"
„…książka jest tym, co inni w niej widzą. Jest przy tym dziełem zmiennym w czasie i przestrzeni, a nie ustaloną raz na zawsze wartością.”
(Wiesław Myśliwski, W środku jesteśmy baśnią. Mowy i rozmowy)
W filii nr 9 WiMBP w Rzeszowie, 27 stycznia 2026 roku, odbyło się kolejne spotkanie Dyskusyjnego Klubu Książki, podczas którego tematem rozmowy była publikacja Wiesława Myśliwskiego „W środku jesteśmy baśnią. Mowy i rozmowy.” Sam autor – jedna z najważniejszych postaci współczesnej literatury polskiej – nie wymaga przedstawiania. Jego nazwisko od lat budzi szacunek, a proza, którą tworzy, pozostaje punktem odniesienia dla wielu Czytelników i krytyków.
Tym razem jednak lektura nie miała charakteru powieściowego. Omawiana książka stanowi zbiór tekstów szczególnych: wypowiedzi publicznych, mów, refleksji oraz wywiadów, które składają się na swoisty portret pisarza i jego myślenia o literaturze, języku, pamięci oraz kondycji współczesnego świata. Jest to tom bardziej eseistyczny niż narracyjny, wymagający od czytelnika innego rodzaju skupienia niż w przypadku klasycznej fabuły.
Dyskusja klubowa ujawniła wyraźne napięcie między podziwem dla literackiego kunsztu autora a mieszanymi odczuciami wobec konstrukcji całej książki. Szczególnie druga część tomu, oparta głównie na rozmowach i wywiadach, nie wzbudziła większego entuzjazmu uczestniczek spotkania. Wiele osób odczuwało brak tej intensywności, jaką niosą powieści Myśliwskiego – brak bohaterów, historii, narracyjnego zanurzenia, do którego autor przyzwyczaił swoich Czytelników.
Jednocześnie nie sposób było nie dostrzec mistrzostwa języka, które objawia się nawet w formach mniej literackich. Fragmenty wystąpień, publikowane niegdyś w czasopismach lub wygłaszane podczas wydarzeń publicznych, zachwycały precyzją, melodyjnością i głębią refleksji. W tych partiach książki Myśliwski pozostaje sobą w najpełniejszym znaczeniu: pisarzem, który potrafi zwykłe zdanie przekształcić w myśl o wymiarze uniwersalnym.
Wspólnie podkreślano, że autor jako postać jest niezwykle ceniony, natomiast same wywiady – mimo że interesujące jako dokument epoki i świadectwo myślenia twórcy – nie zawsze niosły w sobie atrakcyjność literacką. Wrażenie pewnej powtarzalności czy publicystycznej oszczędności sprawiało, że ta część tomu odbierana była bardziej jako materiał uzupełniający niż pełnoprawna literatura.
Spotkanie zakończyło się refleksją, że W środku jesteśmy baśnią jest książką ważną, choć niekoniecznie łatwą w odbiorze. To propozycja dla tych, którzy chcą słuchać pisarza nie tylko w jego powieściowym świecie, ale również w przestrzeni komentarza, rozmowy i autorefleksji. Klubowiczki zgodnie uznały, że nawet jeśli tom nie zachwycił w całości, pozostaje cennym świadectwem niezwykłej kultury słowa Myśliwskiego oraz jego nieustającej wrażliwości na język i opowieść.
Urszula Szarek - moderatorka DKK w Filii Nr 9 WiMBP w Rzeszowie
